HTTPS ve API nedir?

DigitalistWay tarafından yayınlandı. 12 Şubat 2025

Web Yazılım

resim

https-api

Web dünyasına adım atan herkesin bilmesi gereken bazı temel kavramlar vardır. İlk yazımda web'in temel taşlarından bahsetmiştik. Şimdi ise biraz daha derine inerek HTTPS ve API gibi önemli konuları ele alacağız. Merak etme, her şeyi en basit haliyle ve bolca örnekle anlatmaya çalışacağım!

1. HTTPS ve SSL Sertifikaları: Web Siteleri Güvenli mi?

Haydi, biraz hayal kuralım! Bir kafeye gittin, siparişini verdin ve garson siparişi aldı. Ama bir şey yanlış olabilir: Diyelim ki garson siparişini yanlış birine iletti ya da başka biri senin siparişini aldı ve kendi siparişi gibi gösterdi. Ne olurdu? Büyük ihtimalle hoşuna gitmezdi, değil mi?

İnternet dünyasında da benzer bir durum var! İnternette bir şeyler yaparken, bilgilerin başkalarının eline geçmemeli ya da yanlış birine iletilmemeli. İşte bunun için HTTPS ve SSL Sertifikaları devreye giriyor!

HTTPS Nedir?

İnternette gezinirken, yaptığın işlemler ve paylaştığın bilgiler güvende olmalı. İşte HTTPS, bu güvenliği sağlayan bir sistemdir! Ama, bu ne anlama geliyor?

İlk önce şunu anlamalısın: HTTP (HyperText Transfer Protocol), internet üzerindeki verilerin taşınma şeklidir. Ancak bu taşıma şekli bazen güvenli olmayabilir. Yani, birinin gönderdiği mesajı başkası da görebilir.

HTTPS ise aynı sistemin güvenli halidir. Yani, "S" harfi burada çok önemli! "S" harfi Secure yani "güvenli" anlamına gelir. Şimdi, HTTP ile HTTPS arasındaki farkı basitçe açıklayalım:

  • HTTP → Postacı, mektubunu açık bir şekilde taşır. Herkes mektubu görebilir ve okuyabilir.

  • HTTPS → Postacı, mektubunu bir zarfın içine koyar ve kilitler. Sadece alıcı, bu zarfı açabilir ve içindekini okuyabilir.

Bu şekilde, bilgilerimiz güvende olur!

SSL Sertifikası Nedir?

SSL (Secure Sockets Layer) Sertifikası, HTTPS'nin güvende olmasını sağlayan şeydir. Bunu bir güvenlik kalkanı gibi düşünebilirsin. Web siten, tıpkı bir kasanın içinde saklanan değerli bir eşya gibi korunur. SSL sertifikası, bilgilerinin internette gizli ve güvenli bir şekilde iletilmesini sağlar.

Eğer bir web sitesinde SSL sertifikası varsa, bu site güvenlidir demektir. Bunun en kolay göstergesi ise, web tarayıcında gördüğün yeşil kilit işaretidir! Bu, siteye girerken bilgilerin şifrelenerek iletildiği ve başkalarının onu göremeyeceği anlamına gelir.

Web Sitelerinin Güvenliği

Bir web sitesine girdiğinde, eğer URL’nin başında https varsa ve yeşil kilit simgesi görüyorsan, o site güvendedir. Bu da demek oluyor ki, senin kişisel bilgilerin ve yaptığın işlemler, internet üzerinden şifrelenmiş bir şekilde iletiliyor ve güvenliği sağlanıyor.

Sonuç olarak, internette güvenli bir deneyim yaşamak için her zaman HTTPS ile korunan siteleri tercih etmelisin. Bu, bilgilerini koruyacak ve kötü niyetli kişilerin ulaşmasını engelleyecektir!

2. API (Application Programming Interface): Uygulamalar Nasıl Konuşur?

Düşün ki bir restorana gittin ve yemek siparişi vermek istiyorsun. Ama mutfağa gidip yemeğini kendin yapmazsın, değil mi? Bunun yerine, siparişini garsona söylersin ve o da mutfağa iletir. Garson, senin için siparişi doğru bir şekilde mutfağa iletmekle sorumlu olur. İşte API de tam olarak böyle çalışır!

API Nedir?

API, yani Application Programming Interface (Uygulama Programlama Arayüzü), farklı uygulamaların ve sistemlerin birbirleriyle iletişim kurmasını sağlayan bir köprü gibidir. Yani bir uygulama, başka bir uygulamaya bilgi göndermek ya da bir işlem yaptırmak istediğinde API kullanır. Tıpkı garsonun siparişi mutfağa iletmesi gibi, API’ler de sistemler arasındaki iletişimi sağlar.

Örnek verelim:

  • Hava Durumu API’si: Telefonundaki hava durumu uygulaması, bir hava durumu API’sine bağlanarak sıcaklık ve tahminleri alır. Sen uygulamayı açtığında, uygulama API sayesinde dışarıdaki hava durumunu sana gösterir.

  • Ödeme API’si: Online alışveriş yaparken, ödemenin banka sistemine bağlanıp tamamlanmasını sağlayan bir API devreye girer. Bu API, banka ile iletişim kurarak ödeme işlemini gerçekleştirir.

  • Google Maps API: Eğer bir harita uygulaması kullanıyorsan, harita servisi API sayesinde sana konum bilgisi sağlar ve yol tarifleri sunar. Bu API, harita uygulamasının harita verilerini alıp sana göstermesine yardımcı olur.

API Nasıl Çalışır?

Bir API'nin nasıl çalıştığını düşünmek için şöyle bir örnek yapalım: Diyelim ki telefonunda bir oyun oynuyorsun ve oyunda para harcamak istiyorsun. Oyun uygulaması, ödeme işlemi yapmak için bir Ödeme API’si kullanır. Bu API, oyunun içindeki ödeme bilgilerini alıp, ödeme işlemini gerçekleştirebilmek için bankanın sistemine iletir. Banka, işlemi onaylar ve geri gönderir, sonra oyun senin başarılı bir şekilde ödeme yaptığını bildirir.

Tıpkı garsonun siparişi mutfağa iletmesi gibi, API'ler bir uygulamanın taleplerini başka bir uygulamaya iletir ve sonuçları geri alır. API’lerin yaptığı bu iletişim işlemi, uygulamaların birbirleriyle konuşmasını ve ortak bir şekilde çalışmasını sağlar.

API’ler ve Sistemler Arası İletişim

Bir uygulama, API’leri kullanarak çok farklı sistemlerle konuşabilir ve veri alışverişi yapabilir. Örneğin, bir sosyal medya uygulaması, API aracılığıyla hava durumu bilgisini alabilir ve bu bilgiyi kullanıcılarına gösterebilir. Aynı şekilde, bir restoran uygulaması, kullanıcıların siparişlerini alırken ödeme API’si kullanarak işlemi tamamlar.

Bir API sayesinde, farklı sistemler bir araya gelerek çok daha güçlü bir deneyim yaratabilirler. Yani, her bir uygulama kendi işini yaparken, API’ler onlara yardımcı olur ve uygulamalar arasında kolayca veri aktarımı yapılmasını sağlar.

API’lerin Önemi

API’ler olmasaydı, internet üzerindeki uygulamalar birbirleriyle iletişim kuramazdı. Bir hava durumu uygulaması verileri gösteremez, bir alışveriş sitesinde ödeme işlemi yapılmazdı ve harita uygulamaları doğru yol tarifleri veremezdi. API’ler sayesinde farklı uygulamalar arasında işbirliği yapılır ve sen kullanıcı olarak daha verimli bir deneyim yaşarsın.

Sonuç olarak, API’ler modern internetin bel kemiği gibidir! Onlar, uygulamalar arasında bilgi alışverişini sağlayarak her şeyin düzgün çalışmasını sağlar. Tıpkı garsonun siparişi mutfağa iletmesi gibi, API'ler de uygulamalara doğru bilgiyi ileterek her şeyin sorunsuzca işlemesine yardımcı olur.

Sonuç

İnternetteki verilerin güvenliği ve farklı uygulamalar arasındaki iletişim, dijital dünyanın temel taşlarındandır. HTTPS, web sitelerinin güvenliğini sağlamak için kritik bir rol oynar. Verilerin şifrelenerek iletilmesi, kullanıcıların kişisel bilgilerini korur ve internet üzerinden yapılan işlemlerin güvenli olmasını sağlar. SSL sertifikaları sayesinde, internet tarayıcıları, hangi sitelerin güvenli olduğunu anlamamıza yardımcı olur ve güvenli alışveriş, banka işlemleri gibi faaliyetlerin sağlıklı bir şekilde gerçekleşmesini garanti eder.

Diğer taraftan, API'ler, farklı uygulamalar arasında veri ve hizmet alışverişini sağlayan köprülerdir. API'ler sayesinde, uygulamalar birbiriyle konuşabilir, veri alabilir ve birbirlerini işleyebilir. Bu sayede hava durumu, ödeme sistemleri, harita servisleri gibi farklı alanlarda hızlı ve verimli çözümler elde edebiliriz. API'ler, hayatımızı kolaylaştıran teknolojilerin başında gelir ve doğru kullanıldığında güçlü bir entegrasyon aracı olabilir.

Gelişen teknolojiyle birlikte, güvenli iletişim ve entegrasyon sistemleri daha da önem kazanacak. HTTPS ve API’ler, kullanıcıların ve geliştiricilerin dijital dünyada daha güvenli, hızlı ve verimli bir deneyim yaşamasını sağlar. Bu kavramları anlayarak, daha güvenli internet deneyimleri yaratmak ve uygulama geliştirmek çok daha mümkün hale geliyor.

Web geliştirme dünyasında bu temelleri öğrenmek, dijital dünyanın kapılarını aralamak için büyük bir adımdır. Artık HTTPS'in ve API'lerin ne olduğunu bildiğine göre, güvenli internet deneyimleri ve hızlı, verimli uygulamalar oluşturma yolunda bir adım daha ilerlemiş oldunuz.

DigitalistWay

Modern yazılım çözümleriyle güçlü ve verimli dijital deneyimler sunuyorum. Teknoloji ve tasarımı bir araya getirerek sürdürülebilir projeler geliştiriyorum.

İletişim

Muratpaşa/ANTALYA, Türkiye
E-posta: digitalistway@gmail.com

© 2025 DigitalistWay Tüm Hakları Saklıdır.